LIỆU HOA KỲ CỦA TRUMP CÓ BỎ RƠI ĐÀI LOAN KHÔNG? SỰ NGHI NGỜ NGÀY CÀNG TĂNG
Tác giả: Pierre-Antoine Donnet
 |
| Đài Loan giữa Trung Quốc và Mỹ. DR |
Việc Donald Trump trở lại Nhà Trắng vào tháng 1 vừa qua đã đặt ra nhiều câu hỏi về việc liệu Hoa Kỳ có ủng hộ Đài Loan hay không nếu Bắc Kinh phát động chiến tranh chiếm đóng hòn đảo này. Nhóm thân cận của Trump đang nỗ lực hết sức để trấn an rằng Washington không có ý định bỏ rơi hòn đảo này trong trường hợp xảy ra xung đột.
---------------------------------------------------
Thường thì Tổng thống thứ 47 của Hoa Kỳ hôm nay nói một đằng, hôm sau lại nói ngược lại. Chính quyền Trung Quốc lợi dụng điều này để gieo rắc nghi ngờ trong các đồng minh của Mỹ, đặc biệt là ở Đông Á, nơi sự khó lường của Donald Trump gây ra sự bối rối về ý định của chính quyền ông trước sức mạnh ngày càng tăng của Trung Quốc.
Trọng tâm của sự tra vấn này nằm ở tương lai của Đài Loan, một mắt xích quân sự chủ yếu do vị trí địa lý nằm ở trung tâm của vòng cung đảo đầu tiên ở Thái Bình Dương, biến nơi đây thành cửa ngõ vào lục địa Mỹ. Nếu cái chốt này bị phá vỡ trong trường hợp Bắc Kinh quyết định xâm lược, Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc sẽ giành được lợi thế then chốt trong khu vực.
Các nước láng giềng của Đài Loan, chủ yếu là Nhật Bản, Hàn Quốc và Philippines, vả lại cũng như các chiến lược gia Mỹ hoàn toàn nhận thức được điều này: bằng cách kiểm soát Đài Loan, Trung Quốc sẽ đồng thời đạt đến một sức mạnh bành trướng quân sự khổng lồ, có khả năng đe dọa toàn bộ cán cân của khu vực có lợi cho Bắc Kinh.
Mối đe dọa này, càng rõ ràng hơn qua từng năm, ngay từ bây giờ đã gây nên nhiều phản ứng và quyết định: Nhật Bản đã bắt đầu một chương trình tái vũ trang chưa từng có kể từ năm 1945, Hàn Quốc cũng đang đi theo con đường tương tự và đặt câu hỏi về tính căn cơ của vũ khí hạt nhân, Philippines một lần nữa trở thành căn cứ tác chiến tiền phương chiến lược cho sự triển khai quân sự của Mỹ trong khu vực, và xa hơn nữa, Úc cũng nhận ra tính cấp thiết của một cuộc tái vũ trang tương tự.
Đài Loan, một vấn đề mấu chốt đối với Washington ở Đông Á
Đối với Washington, được hay mất Đài Loan là mấu chốt bởi vì đó chính là sự sống còn của sự hiện diện của Washington ở Châu Á. Việc từ bỏ Đài Loan sẽ gây ra những hậu quả thảm khốc, nếu không muốn nói là không thể đảo ngược: lòng tin của các đồng minh trong khu vực sẽ bị mất, và lựa chọn duy nhất khi đó là tự lực cánh sinh trong khi tìm kiếm sự hòa giải với Bắc Kinh.
Không giống như người tiền nhiệm Joe Biden, người đã bốn lần tuyên bố rằng Hoa Kỳ sẽ bảo vệ Đài Loan trong trường hợp Trung Quốc tấn công, Donald Trump luôn tỏ ra mập mờ về những gì Washington sẽ làm.
Sau cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vào ngày 30 tháng 10 bên lề Hội nghị thượng đỉnh Hợp tác Kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương (APEC) tại Hàn Quốc, Donald Trump khẳng định rằng vấn đề Đài Loan đã không được đề cập. Tuy nhiên, ngày 2 tháng 11, trong một cuộc phỏng vấn với kênh truyền hình CBS của Mỹ, ông tuyên bố rằng người đồng cấp Trung Quốc của ông hiểu “hậu quả” của một cuộc xâm lược tiềm tàng đối với hòn đảo này.
“Bạn sẽ biết nếu điều đó xảy ra, và ông ấy hiểu câu trả lời cho câu hỏi đó”, ông trả lời khi được hỏi liệu Hoa Kỳ có can thiệp trong trường hợp Bắc Kinh tấn công quân sự vào Đài Loan hay không, và khẳng định trên chương trình 60 Minutes của CBS rằng ông không thể “tiết lộ bí mật của mình”, đồng thời nói thêm rằng “phía bên kia đã biết”. Donald Trump nhắc lại những gì ông đã nói trước đó: Tập Cận Bình và nhóm thân cận của ông đã công khai tuyên bố rằng họ “sẽ không bao giờ làm bất cứ điều gì khi Trump còn là tổng thống vì họ biết hậu quả sẽ ra sao.”
Nhưng sự gần như im lặng của Donald Trump, đặc biệt nổi bật so với tính quyết đoán mà người tiền nhiệm của ông thể hiện, một lần nữa làm dấy lên nghi ngờ về mức độ cam kết của Mỹ. Với việc ông Trump khao khát đạt “thỏa thuận” với các đối tác và những tuyên bố ngưỡng mộ Tập Cận Bình, một làn gió lo lắng đang thổi qua giới lãnh đạo Đài Loan, nơi lo sợ rằng một ngày nào đó hòn đảo này sẽ phải gánh chịu hậu quả từ một “thỏa thuận” giữa Bắc Kinh và Washington.
Chính quyền Hoa Kỳ muốn trấn an, nhưng nghi ngờ vẫn còn
Trong những tuần gần đây, một số thành viên chủ chốt trong chính quyền Trump đã tập trung vào việc trấn an về ý định của Hoa Kỳ, gần đây nhất là Bộ trưởng Chiến tranh Hoa Kỳ Pete Hegseth, người đã tái khẳng định lập trường của Washington về Đài Loan và nhấn mạnh việc bảo vệ lợi ích của Hoa Kỳ tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương trong cuộc gặp với Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc, Đô đốc Đổng Tuấn, vào ngày 31 tháng 10.
“Tôi nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì sự cân bằng quyền lực tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương và những lo ngại của Hoa Kỳ về các hoạt động của Trung Quốc tại Biển Đông, xung quanh Đài Loan, cũng như đối với các đồng minh và đối tác của Hoa Kỳ tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương”, ông tuyên bố trong một thông điệp đăng tải trên mạng xã hội sau cuộc gặp trên.
“Hoa Kỳ không tìm kiếm xung đột; Hoa Kỳ sẽ tiếp tục kiên quyết bảo vệ lợi ích của mình và đảm bảo họ có đủ năng lực cần thiết để làm như vậy trong khu vực”, ông xác định, khi người đồng cấp Trung Quốc kêu gọi Hoa Kỳ thận trọng trong lời nói và hành động liên quan đến Đài Loan.
Vào đầu tuần trên, tại cuộc họp báo chung với Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Shinjiro Koizumi, cũng chính Hegseth đã chỉ trích gay gắt Trung Quốc về việc tăng cường quân sự và các hành động hiếu chiến, mô tả hành vi của Trung Quốc là “mối đe dọa đối với các dân tộc tự do”.
Vào ngày 27 tháng 10, Ngoại trưởng Hoa Kỳ Marco Rubio đã ngầm bác bỏ ý tưởng “bỏ rơi” Đài Loan trong bối cảnh một “thỏa thuận” giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc, và nói với hãng thông tấn Reuters rằng “không ai ở Washington” tưởng tượng rằng một thỏa thuận thương mại sẽ dẫn đến việc Hoa Kỳ “rời xa Đài Loan”.
Được hãng thông tấn chính thức CNA của Đài Loan trích dẫn, Ngoại trưởng Đài Loan Lâm Gia Long, về phía mình, đã tìm cách trấn an công chúng trong những ngày gần đây, tuyên bố rằng ông không lo ngại Donald Trump có thể bị buộc phải “bỏ rơi” Đài Loan. “Quan hệ của chúng tôi rất ổn định”, ông nói.
Như vậy, đó là những lời đảm bảo đã được đưa ra. Tuy nhiên, đối với các nhà phân tích hiểu biết về Trung Quốc, rõ rằng trong các cuộc đàm phán gần đây giữa hai siêu cường toàn cầu, vấn đề Đài Loan chắc chắn đã được thảo luận kín đáo nhưng sâu rộng giữa Bắc Kinh và Washington.
Một số người lo ngại rằng Washington có thể sẽ có động thái nghiêng về phía Bắc Kinh. Theo Ian Bremmer, người sáng lập Eurasia Group, Tập Cận Bình đã gây sức ép buộc Hoa Kỳ thay đổi một câu đã có từ nhiều thập kỷ trước, mô tả lập trường của Hoa Kỳ về nền độc lập của Đài Loan, một sự nhượng bộ mà có thể sẽ là một chiến thắng ngoại giao lớn cho Bắc Kinh.
Cho đến nay, câu chữ - được Joe Biden nhắc lại vào thời điểm của ông ấy là tổng thống - vẫn là Hoa Kỳ “không ủng hộ” nền độc lập của Đài Loan. Từ “Chống đối” sẽ củng cố chiến dịch cô lập Đài Loan trên trường quốc tế của Trung Quốc.
Câu chữ định nghĩa mối quan hệ giữa Hoa Kỳ và Đài Loan từ lâu đã là một vấn đề rất nhạy cảm giữa Bắc Kinh và Washington. Ví dụ, vào tháng 2, khi Bộ Ngoại giao đột ngột và không có lời giải thích nào gỡ bỏ khỏi trang web của mình cụm từ nổi tiếng tuyên bố rằng Hoa Kỳ “không ủng hộ nền độc lập của Đài Loan”, Bắc Kinh đã phản ứng gần như ngay lập tức, thúc giục Washington “sửa chữa sai lầm của mình”.
Ngoài lời lẽ, cam kết của Hoa Kỳ vẫn không rõ ràng
Đó là ngôn từ. Nhưng hiện tại, ý định của mỗi bên - đặc biệt là từ phía Hoa Kỳ - vẫn còn là một bí ẩn, một trong những nền tảng chính của sự răn đe, tất nhiên, là không bao giờ tiết lộ cho kẻ thù biết hành động của mình sẽ như thế nào trong trường hợp xảy ra xung đột. Nhưng về cơ bản, câu hỏi về mức độ cam kết của Hoa Kỳ vẫn hoàn toàn bỏ ngỏ, và những nghi ngờ vẫn còn đó.
“Việc đánh giá tầm quan trọng của Đài Loan đối với chính quyền mới của Mỹ đòi hỏi phải xem xét những gì còn sót lại của khuôn khổ được thiết lập cho mối quan hệ với hòn đảo này trong thời kỳ Pax Americana, thời kỳ dường như đang dần kết thúc”, Charles-Emmanuel Detry, tiến sĩ luật công tại Đại học Paris-Panthéon-Assas, nhấn mạnh trong một nghiên cứu được Viện Quan hệ Quốc tế Pháp (IFRI) công bố đầu tháng 10.
Tác giả của nghiên cứu có tựa đề “Hoa Kỳ/Đài Loan: Thời kỳ Chiến lược lộn xộn” tiếp tục: “Trong nhiều thập kỷ, Đài Loan luôn là trung tâm trong hệ thống của Mỹ ở Đông Á, ngăn chặn sự bành trướng của Trung Quốc sang Thái Bình Dương. Trong kỷ nguyên mới đầy bất định này, Đài Bắc giờ đây sẽ phải đối mặt với một nhiệm vụ khó khăn là thuyết phục Tổng thống Mỹ về lợi ích của mình trong việc duy trì cái chốt này.”
Charles-Emmanuel Detry kết luận: “Mặc dù hiện tại chưa có gì cho phép chúng ta kết luận rằng chính phủ Mỹ đang thoái lui, nhưng những tín hiệu lập lờ do chính quyền Trump mới, vốn đã chia rẽ, gửi đi, làm tăng nguy cơ Trung Quốc có tính toán sai lầm vào thời điểm vốn đã cực kỳ nguy hiểm cho quan hệ Trung-Mỹ. Tuy không hướng đến một cuộc chiến tranh sắp xảy ra, nhưng điều này phần nào làm cho nó có khả năng xảy ra hơn”.
Theo Nathan Attrill, nhà phân tích cấp cao tại Viện Chính sách Chiến lược Úc (ASPI), Đài Loan “đang phải xoay xở với một đối tác an ninh quen thuộc nhưng khó lường hơn” bởi vì “dưới sự lãnh đạo của Trump, tính đáng tin cậy – tức là ý chí, chứ không chỉ năng lực hành động – đang ngày càng trở nên bấp bênh”.
“Sự khác biệt giữa độ tin cậy và tính đáng tin cậy rất quan trọng. Độ tin cậy liên quan đến năng lực vật chất và tính nhất quán trong sự hỗ trợ của một đồng minh, khả năng thực hiện các cam kết thông qua sức mạnh quân sự. Ngược lại, tính đáng tin cậy liên quan đến ý chí chính trị: khả năng nhận thức được rằng những năng lực đó sẽ được sử dụng khi được thử thách. Trong lý thuyết răn đe, tính đáng tin cậy đóng vai trò là hệ số nhân của sức mạnh quân sự, chuyển đổi sức mạnh tiềm tàng thành quyết tâm đáng tin cậy. Nếu không có nó, ngay cả đối tác mạnh nhất cũng sẽ phóng chiếu một cái bóng yếu ớt hơn”, ông giải thích trong một bài phân tích do ASPI công bố ngày 31 tháng 10.
Những dấu hiệu của một sự trở mặt có thể xảy ra của Mỹ
Chuyên gia này giải thích, những tuyên bố gần đây của Donald Trump chỉ làm gia tăng nghi ngờ về quyết tâm của Hoa Kỳ đối với an ninh của Đài Loan. Ví dụ, khi được hỏi về khả năng xảy ra xung đột liên quan đến Đài Loan, tổng thống Mỹ đã trả lời: “Tôi nghĩ mọi thứ sẽ ổn với Trung Quốc. Trung Quốc không muốn đi xa đến vậy.” Trong một dịp khác, ông nhấn mạnh: “Trung Quốc không muốn làm điều đó. Trước hết, Hoa Kỳ là cường quốc quân sự lớn nhất thế giới, và rõ ràng là vậy... Không ai muốn mạo hiểm (gây hấn với Mỹ), và tôi không thấy điều đó xảy ra với Chủ tịch Tập.”
“Bằng cách hạ thấp nguy cơ ngày càng tăng của một cuộc khủng hoảng ở Eo biển Đài Loan có thể dẫn đến xung đột... Trump đã tạo ra một mức độ mơ hồ có nguy cơ làm rối các cam kết lâu dài của Hoa Kỳ và các tín hiệu răn đe của những cam kết này. Bắc Kinh, vốn luôn chú ý đến những thay đổi trong diễn ngôn của Washington, đang phân tích kỹ lưỡng những tín hiệu này và có thể diễn giải chúng là sự do dự lưỡng lự hơn là một chiến lược”, ông viết.
Tuy nhiên, các nhà quan sát chỉ ra, những tuyên bố này không phải là những tín hiệu mâu thuẫn duy nhất được gửi đi. Vào tháng 9, Trump đã từ chối phê duyệt khoản viện trợ quân sự 400 triệu đô la cho Đài Loan. Vào tháng 7, chuyến công du dự kiến của Tổng thống Đài Loan Lại Thanh Đức qua Hoa Kỳ đã bị chặn lại một cách lặng lẽ, khi Washington từ chối phê duyệt các điểm dừng chân tại các thành phố của Mỹ mà Đài Bắc đã đề xuất trên tuyến đường đến Mỹ Latinh.
Thay vào đó, đoàn của Lại Thanh Đức chỉ tổ chức một cuộc họp kín ngắn gọn với các quan chức Mỹ tại Alaska, khác xa so với những cam kết nổi bật hơn mà những người tiền nhiệm của Trump đã đưa ra.
Dư luận Đài Loan đang bắt đầu nghi ngờ nước Mỹ
Dư luận Đài Loan cũng phản ánh sự bất an ngày càng tăng này. Đầu năm 2025, một cuộc khảo sát do Taiwan Public Opinion Foundation (TPOF) thực hiện cho thấy gần hai phần ba số người được hỏi không lo ngại về sự xấu đi trong quan hệ giữa Hoa Kỳ và Đài Loan trong nhiệm kỳ thứ hai của Donald Trump.
Nhưng đến tháng 10, tâm lý đã thay đổi: phần lớn người Đài Loan hiện tin rằng mặc dù Tổng thống Hoa Kỳ có khả năng bảo vệ Đài Loan, nhưng ông không sẳn sàng làm như vậy. Sự thay đổi này còn dựa trên sự kiện người dân Dài Loan càng ngày càng bị thất vọng về tình trạng kinh tế dễ bị tổn thương của Đài Loan trước những thay đổi chính trị ở Hoa Kỳ và các chính sách của Trump, vốn đã thiết lập một động năng giao dịch với Đài Loan, với mức thuế quan hiện lên tới 25%.
“Động năng giao dịch này đang định hình lại mối quan hệ [giữa Hoa Kỳ và Đài Loan]. Dưới thời Trump, các liên minh là công cụ gây áp lực, chứ không phải là sự thể hiện các giá trị chung. Quan hệ đối tác giữa Đài Loan và Hoa Kỳ giờ đây không còn được coi là một liên kết dân chủ mà là một phần không thể thiếu của mối quan hệ Mỹ-Trung rộng lớn hơn, một mối quan hệ có thể được đánh giá, đàm phán hoặc đình chỉ. Đối với Đài Bắc, sự thay đổi này mang đến một rủi ro chiến lược: một đối tác an ninh vẫn cần thiết, nhưng ngày càng có điều kiện”, Nathan Attrill nhấn mạnh.
“Những hệ lụy còn vượt ra ngoài phạm vi Đài Loan. Nếu tính đáng tin cậy của Washington bị xói mòn ở Đài Bắc, nó sẽ tác động đến Tokyo, Canberra và các thủ đô khác trong khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, những nơi đang điều chỉnh tư thế răn đe và cảm giác an ninh dựa trên các cam kết của Mỹ. Sự mơ hồ vốn từ lâu đã là một đặc điểm cố ý trong chính sách của Mỹ đối với Đài Loan, từ nay trông giống một sự chệch hướng hơn là một chiến lược”, ông kết luận.
“Những hệ lụy còn vượt ra ngoài phạm vi Đài Loan. Nếu tính đáng tin cậy của Washington bị xói mòn ở Đài Bắc, nó sẽ tác động đến Tokyo, Canberra và các thủ đô khác trong khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, những nơi đang điều chỉnh tư thế răn đe và cảm giác an ninh dựa trên các cam kết của Mỹ. Sự mơ hồ vốn từ lâu đã là một đặc điểm cố ý trong chính sách của Mỹ đối với Đài Loan, từ nay trông giống một sự chệch hướng hơn là một chiến lược”, ông kết luận.
Một số nhà phân tích khác thì có vẽ muốn trấn an. “Ý tưởng về một thỏa hiệp lớn, theo đó Trump sẽ bán đứng Đài Loan, chủ yếu xuất phát từ những thăm dò mà Đảng Cộng sản Trung Quốc tung ra trên các phương tiện truyền thông Mỹ, cũng như từ những người theo chủ nghĩa cô lập ở cả cánh tả và cánh hữu, những người tin vào chính sách xoa dịu”, Matt Pottinger, chủ tịch chương trình Trung Quốc tại Quỹ Bảo vệ Dân chủ, phát biểu với CNN vào ngày 30 tháng 10.
“Trump hiểu rõ bản chất chiến lược của Đài Loan”, cựu phó cố vấn an ninh quốc gia của tổng thống Mỹ, một người am hiểu về Trung Quốc và nổi tiếng với lập trường kiên quyết đối với chế độ cộng sản Trung Quốc, khẳng định. Nhưng thực tế vẫn là đội ngũ của Donald Trump bao gồm nhiều nhân vật theo chủ nghĩa cô lập và cực hữu hơn so với các nhà lãnh đạo truyền thống của Đảng Cộng hòa và Đảng Dân chủ, những người đã từng định hình chính sách đối ngoại của Mỹ.
Do đó, các bình luận tại Hoa Kỳ có xu hướng hoài nghi về vấn đề này.
“Một số bên liên quan ở Đài Bắc cảm thấy rất bất an khi thấy mình rơi vào tình huống này, khi họ đột nhiên không còn biết liệu Tổng thống Mỹ có ủng hộ họ hay không”, Henrietta Levin, thành viên cấp cao tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), giải thích.
Hướng tới một chính sách mới của Mỹ đối với Đài Loan?
Chỉ cần xem xét các sự kiện đơn giản cũng có thể thấy rõ sự chuyển biến giữa Donald Trump 1.0 và Donald Trump 2.0. Ví dụ, vào tháng 1 năm 2017, khi bắt đầu nhiệm kỳ đầu tiên, ông đã đồng ý nhận điện thoại từ Tổng thống Đài Loan lúc bấy giờ là Thái Anh Văn, người muốn chúc mừng ông, phá vỡ nghi thức ngoại giao vì Hoa Kỳ và Đài Loan không có quan hệ ngoại giao chính thức.
Chính quyền của ông sau đó đã nhanh chóng đẩy nhanh việc bán vũ khí cho hòn đảo tự trị này và nhiều lần cho phép tổng thống Đài Loan quá cảnh qua Hoa Kỳ. Một sự tương phản kỳ lạ: cũng chính ông Trump này đã bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai của mình với nhiều lần tuyên bố rằng Đài Loan đã “đánh cắp” thị trường bán dẫn của Mỹ, gây ra sự khó chịu sâu sắc ở Đài Bắc.
Sau đó, việc giao hàng vũ khí bị trì hoãn hoặc gián đoạn, với việc chính quyền Trump từ chối phê duyệt việc chuyển giao vũ khí từ kho dự trữ của Mỹ sang Đài Loan vào đầu năm 2025. Đài Bắc đang chờ đợi việc giao hàng thiết bị quân sự trị giá hơn 20 tỷ đô la của Mỹ bị trì hoãn, những sự trì trệ trong sản xuất phần nào là do chiến tranh ở Ukraine.
Theo các nguồn tin đáng tin cậy được báo chí Mỹ trích dẫn, chính quyền Trump đang xem xét một chính sách mới đối với Đài Loan nhằm biến hòn đảo này thành “con nhím” bằng cách ưu tiên cung cấp các loại vũ khí chính xác nhỏ hơn, được thiết kế cho chiến tranh bất đối xứng nhằm can ngăn Bắc Kinh xâm lược Đài Loan hoặc khiến một cuộc xâm lược trở nên tốn kém và đau đớn đến mức chi phí vượt xa lợi ích.
Điều này khiến tạp chí bán nguyệt san có uy tín của Mỹ Foreign Affairs cho rằng, dựa trên cách tiếp cận mới này, một cuộc xung đột về Đài Loan “cuối cùng có thể trở thành một cuộc đấu trí ý chí mà Bắc Kinh tin rằng họ có thể chiến thắng”.
Tuy nhiên, trong khi chính quyền Trung Quốc mô tả Đài Loan là “trung tâm lợi ích của Trung Quốc”, Donald Trump gần đây lại phát biểu với một giọng điệu rất khác: “Đài Loan cách chúng ta 9.500 dặm (15.300 km) […] cách Trung Quốc 68 dặm (110 km). Tôi nghĩ chúng ta phải khôn ngoan. Đây là một vấn đề rất khó khăn!” Tạp chí Foreign Affairs ghi chú.
“Nếu Hoa Kỳ muốn răn đe Trung Quốc, họ sẽ phải thuyết phục các nhà lãnh đạo Trung Quốc rằng Washington cam kết với một chiến lược không chỉ giải quyết giai đoạn đầu của xung đột mà còn cả giai đoạn cuối cùng, chiến tranh”, tạp chí này cho biết thêm.
Tổng kết tất cả những điều này, Tập Cận Bình, một chiến lược gia sắc sảo, quen thuộc với tâm trạng thất thường của doanh nhân Mỹ này, hiểu rõ Donald Trump qua nhiều cuộc gặp gỡ trong thập kỷ qua, sẽ không hấp tấp, cho rằng thời gian đang ủng hộ ông.
Thay vì quyết định một cuộc xâm lược sắp tới, vốn vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro, ông có thể tin tưởng, một cách chính đáng, rằng với sự suy yếu ngày càng nhanh của Hoa Kỳ dưới thời vị tổng thống thất thường và những tiến bộ của sự chi phối quân sự ngày càng tăng của Trung Quốc trong khu vực, sẽ đến lúc người bảo vệ không chắc chắn của Đài Loan gần như không thể đến hỗ trợ nếu một cuộc khủng hoảng nổ ra trên eo biển Đài Loan.
Về tác giả
.jpg) |
| Pierre-Antoine Donnet (1953-) |
 |
Cựu tổng biên tập của AFP, Pierre-Antoine Donnet là tác giả của khoảng mười lăm tác phẩm tập trung vào Trung Quốc, Nhật Bản, Tây Tạng, Ấn Độ và những thách thức lớn của Châu Á. Năm 2020, cựu phóng viên này tại Bắc Kinh đã xuất bản cuốn “Le leadership mondial en question, L’affrontement entre la Chine et les États-Unis/Vấn đề lãnh đạo toàn cầu, Cuộc đối đầu giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ” tại NXB Éditions de l’Aube. Ông cũng là tác giả của tác phẩm “Tibet mort ou vif/ Tây Tạng chết hay sống”, do Gallimard xuất bản. Sau cuốn “Chine, le grand prédateur/Trung Quốc, kẻ săn mồi vĩ đại”, xuất bản năm 2021 (l’Aube), ông chủ biên tác phẩm tập thể “Le Dossier chinois/Hồ sơ Trung Hoa” (Cherche Midi) vào cuối năm 2022. Đầu năm 2023, ông xuất bản cuốn “Confucius aujourd’hui, un héritage universaliste/Khổng Tử ngày nay, di sản phổ quát” (l’Aube) rồi năm 2024 “Chine, l’empire des illusions/Trung Quốc, đế chế ảo tưởng” (Saint-Simon) và “Japon, l’envol vers la modernité/Nhật Bản, sự bay lên thời hiện đại” (l’Aube).
Phạm Như Hồ dịch
Nguồn: “Les États-Unis de Trump vont-ils lâcherTaiwan – Le doute s’installe”, Asialyst, 07.11.2025.