Trung Quốc: tiết kiệm đang làm chậm lại sự phục hồi của tiêu dùng

TRUNG QUỐC: TIẾT KIỆM ĐANG LÀM CHẬM LẠI SỰ PHỤC HỒI CỦA TIÊU DÙNG

Jean-Raphaël Chaponnière

Mức tiêu dùng trong các hộ gia đình vẫn ở mức thấp ở Trung Quốc vào năm 2020. Bằng cách tạo ra một hiệu ứng giàu có, sự khởi sắc của thị trường chứng khoán, vốn chỉ tồn tại trong một thời gian ngắn, đã có thể thúc đẩy một thiểu số người dân mua hàng, nhưng phần lớn các hộ gia đình đã chọn cách tiết kiệm nhiều hơn. (Nguồn: Ejinsight)

Nền kinh tế Trung Quốc đang phục hồi, nhưng sự phục hồi này sẽ phụ thuộc đặc biệt vào tác động của kế hoạch phục hồi kinh tế được Bắc Kinh thông qua vào cuối tháng Năm. Vì lẽ người dân Trung Quốc chưa sẵn sàng tiêu dùng theo mọi hướng.

Trung Quốc vừa công bố các kết quả kinh tế trong quý II năm 2020. Các kết quả đó được cả thế giới quan tâm: diễn biến sự đoán định tình hình của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới - nước nhập khẩu lớn thứ hai thế giới, với 10% tổng kim ngạch - có một tác động toàn cầu: kinh nghiệm của Trung Quốc, nước đầu tiên bị dịch bệnh xâm nhập, được các nước khác dõi theo.

Voltaire và Montesquieu, nhằm làm sáng tỏ khủng hoảng khí hậu hiện nay

VOLTAIRE VÀ MONTESQUIEU, NHẰM LÀM SÁNG TỎ KHỦNG HOẢNG KHÍ HẬU HIỆN NAY

Thibaut Dauphin^[*]

Tác phẩm của Simon Mathurin Lantara “Hoàng hôn” (thế kỷ XVIII).

Ngày nay, khi đề cập đến rối loạn khí hậu, hai lập trường đối kháng nhau xuất hiện rõ rệt trong các cuộc thảo luận công cộng. Lập trường thứ nhất là sự sụp đổ, dường như là phổ biến tại Pháp. Lập trường thứ hai, chịu ảnh hưởng của những phân tích của GIEC, (Nhóm chuyên gia liên chính phủ về biến đổi khí hậu - Groupe d'experts intergouvernemental sur l'évolution du climat), duy trì niềm hy vọng khống chế được tác động của khủng hoảng.

Thật lạ lùng là tranh luận giữa Montesquieu và Voltaire vào thế kỷ XVIII minh họa rất rõ hai lập trường này, tuy thế kỷ này còn xa lạ với những vấn đề môi trường hiện đại.

Và về vấn đề này, liệu các triết gia của quá khứ có thể chỉ dẫn cho chúng ta các giải pháp của tương lai?

Đối mặt với cuộc tấn công của Trung Quốc, châu Âu nổi giận

ĐỐI MẶT VỚI CUỘC TẤN CÔNG CỦA TRUNG QUỐC, CHÂU ÂU NỔI GIẬN

Philippe Le Corre

Chủ tịch Hội đồng Châu Âu, Charles Michel, và Chủ tịch Ủy ban Châu Âu, Ursula von der Leyen, phát biểu tại cuộc họp báo sau khi kết thúc hội nghị thượng đỉnh trực tuyến với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, tại Brussels, ngày 22 tháng 6 năm 2020. Ảnh: Yves Herman/Pool/AFP

Trong nhiều tháng qua, các quan chức Trung Quốc đã không ngừng khẳng định mong muốn thiết lập một sự hợp tác chặt chẽ hơn nữa với châu Âu. Nhưng trái với những mong muốn tốt đẹp này, đại dịch Covid-19 đã đẩy các mối quan hệ giữa Bắc Kinh và EU xuống mức thấp nhất kể từ khi chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao giữa hai nước, cách nay 45 năm.

Hội nghị thượng đỉnh EU-Trung Quốc hàng năm, diễn ra trực tuyến vào ngày 22 tháng 6, đã không dẫn đến những kết quả được mong đợi. Ngược lại, hội nghị đã nhấn mạnh đến những khác biệt không thể hòa giải về các vấn đề như luật an ninh quốc gia mới ở Hồng Kông, vấn đề an ninh mạng và nhân quyền. Ngoài ra, không có một tiến triển nào được ghi nhận trên mặt trận kinh tế, Trung Quốc đã không đáp lại lời kêu gọi của EU trong việc hoàn tất một thỏa thuận chung về đầu tư, điều mà EU hết sức cần đến để giải quyết những vấn đề về trợ cấp và thị trường công.

Sự hợp tác trên các chủ đề gay go khác như tình trạng biến đổi khí hậu, quản trị toàn cầu (trong đó có việc cải cách Tổ chức Thương mại Thế giới) và phát triển bền vững có vẻ như chỉ giới hạn ở những phát ngôn đơn thuần. Ngay cả sự hợp tác Trung-Âu về việc phát triển vắc-xin chống lại Covid-19 vẫn ở mức độ khiêm tốn.

Phía sau bức màn: Phật giáo đã được vũ khí hóa như thế nào trong Chiến tranh Lạnh

PHÍA SAU BỨC MÀN: PHẬT GIÁO ĐÃ ĐƯỢC VŨ KHÍ HÓA NHƯ THẾ NÀO TRONG CHIẾN TRANH LẠNH

Hoa Kỳ đã cố gắng kích động các nhóm Phật giáo chống cộng ở Đông Nam Á — với những hậu quả nghiêm trọng cho chính trị ngày nay trong khu vực.

Tang Chhin Sothy AFP/Getty

Amar Diwakar

Ngày 23 Tháng 03 Năm 2018

Trong số các tín ngưỡng lớn trên thế giới, Phật giáo thường được mô tả là một tôn giáo của hòa bình, khoan dung và từ bi. Cuộc gặp gỡ giữa phương Tây với Phật giáo phần lớn được kết tinh qua yoga, các phong trào Hippi, Hollywood và các câu nói của Dalai Lama được chia sẻ trên mạng Facebook. Nhưng chỉ cần lướt qua những tin tức mới xuất phát từ thế giới Phật giáo thì chúng đã cho thấy một tình trạng bạo lực hơn.

Tại Myanmar, các nhà sư theo chủ nghĩa dân tộc cực đoan đã khuyến khích một cuộc thập tự chinh diệt chủng người Rohingya theo đạo Hồi sống trong nước. Tại Thái Lan, chính phủ đã đáp trả cuộc nổi dậy kéo dài của người gốc Mã Lai theo đạo Hồi ở các tỉnh phía nam của nước này bằng cách khích lệ một chủ nghĩa quân phiệt Phật giáo, khuyến khích các nhà sư ở các đền chùa địa phương liên minh với các lực lượng vũ trang. Và tại Sri Lanka, người Sinhalese đa số theo đạo Phật đã tham gia vào cuộc nội chiến đầy thù hận chống lại những người Tamil thiểu số theo đạo Hindu trong nhiều thập kỷ. Gần đây, những người theo chủ nghĩa dân tộc Phật giáo ở đó đã gây ra các cuộc bạo loạn chống Hồi giáo.

Một Ủy ban chuyên gia về các thách thức kinh tế quan trọng? Có thật vậy chăng?

MỘT ỦY BAN CHUYÊN GIA VỀ CÁC THÁCH THỨC KINH TẾ QUAN TRỌNG? CÓ THẬT VẬY CHĂNG?

Gilles Rotillon

Việc bổ nhiệm Jean Tirole và Christian Gollier vào Ủy ban chuyên gia về các thách thức kinh tế quan trọng không có tính chất gợi ý là chúng ta sẽ thay đổi lộ trình. Niềm tin vào thị trường hoàn hảo vẫn là la bàn chỉ hướng cho các “chuyên gia” này.

Jean Tirole và Christian Gollier vừa được tổng thống Emmanuel Macron bổ nhiệm vào Ủy ban chuyên gia về các thách thức kinh tế quan trọng, Jean Tirole là đồng chủ tịch (cùng với Olivier Blanchard) và Christian Gollier phụ trách phần khí hậu. Tôi nghĩ sẽ không mấy rủi ro khi đánh cược rằng hai cuộc bổ nhiệm này có ít cơ may đưa đến những biến đổi cần thiết để thực sự đương đầu với những thách thức kinh tế trong tương lai.

Uỷ ban Blanchard-Tirole gây ngạc nhiên bởi sự thuần nhất cao độ, bởi tính chất của một nhóm khép kín

“ỦY BAN BLANCHARD-TIROLE^[*] GÂY NGẠC NHIÊN BỞI SỰ THUẦN NHẤT CAO ĐỘ, BỞI TÍNH CHẤT CỦA MỘT NHÓM KHÉP KÍN”

Florence Jany-Catrice

Chủ tịch Hội kinh tế chính trị học Pháp (l’Association française d’économie politique /AFEP)

Nhà kinh tế học Florence Jany-Catrice, trong một diễn đàn của báo  Le Monde, lấy làm tiếc là thành phần của ủy ban Blanchard-Tirole “Về các thách thức kinh tế quan trọng “chỉ phản ánh tầm nhìn thiên về thị trường tự do và duy sản xuất của kinh tế học “mainstream” (thuộc dòng chủ lưu)

Ngày 21/6/2020

DIỄN ĐÀN

Florence Jany-Catrice (1964-)

Sự hụt hơi rõ ràng và quá trình sụp đổ đang diễn ra của mô hình kinh tế tự do bị tài chính hóa của chúng ta ngày càng gây lo lắng và sửng sốt. Cuộc khủng hoảng y tế hiện nay đã đưa ra ánh sáng một cách sống động tính chất mỏng manh không thể tưởng tượng được của nền kinh tế: chỉ một con virus cũng đủ để đẩy các nền kinh tế châu Âu vào nỗi lo âu khôn cùng về việc phải ngừng sản xuất, một việc chưa từng có trong lịch sử.

Về phương diện trí tuệ, sự sút giảm vô cùng khốc liệt này cho ta biết rất nhiều điều về thế giới của chúng ta và về cách chúng ta sống trong đó. Trước tiên, sự hy sinh các dịch vụ công, đặc biệt là dịch vụ y tế, cho những mệnh lệnh của sản xuất công nghiệp và hàng hóa thuộc về một thời đại khác bị trả giá đắt: trước đây người ta đã biết chi phí xã hội, bây giờ biết thêm chi phí kinh tế. Cuối cùng thì chúng ta sẽ mất bao nhiêu mạng sống và bao nhiêu tỷ euro cho ý chí quyết liệt cắt giảm chi phí phòng ngừa y tế, cho nỗi ám ảnh việc định giá dịch vụ y tế và cho chiến lược không tồn kho?

Đọc thêm | Khí hậu, bất bình đẳng, tuổi già… Emmanuel Macron và nhóm những nhà kinh tế cùng suy nghĩ về thời kỳ hậu khủng hoảng.

Khí hậu, bất bình đẳng, tuổi già... Emmanuel Macron và nhóm các nhà kinh tế học cùng suy nghĩ về thời hậu khủng hoảng

KHÍ HẬU, BẤT BÌNH ĐẲNG, TUỔI GIÀ... EMMANUEL MACRON VÀ NHÓM CÁC NHÀ KINH TẾ HỌC CÙNG SUY NGHĨ VỀ THỜI HẬU KHỦNG HOẢNG

Marie Charrel, Cédric Pietralunga và Antoine Reverchon

Ngày 29 tháng 5 năm 2020

Ủy ban các chuyên gia quốc tế này, dưới sự điều hành của các nhà kinh tế học người Pháp, Jean Tirole và Olivier Blanchard, có nhiệm vụ phải đưa ra các khuyến nghị có tính dài hạn về những “thách thức kinh tế lớn” liên quan đến các vấn đề khí hậu, bất bình đẳng và tuổi già.

Emmanuel Macron, trong một chuyến viếng thăm nhà cung cấp thiết bị ô-tô Valeo, ở Etaples (Pas-de-Calais), vào ngày 26 tháng 5. LUDOVIC MARIN / AFP

Trên giấy tờ, việc tuyển chọn thành viên ủy ban rất hấp dẫn. Để chuẩn bị cho thời hậu Covid-19, Emmanuel Macron quyết định vấn kế của một số nhà kinh tế học nổi tiếng nhất. Nhiệm vụ của “ban chuyên gia về những thách thức kinh tế lớn”, mà nguyên thủ quốc gia chính thức thành lập vào ngày thứ Sáu 29 tháng 5, nhân một buổi hội thảo truyền hình tại Điện Elysée: đưa ra những khuyến nghị có khả năng truyền cảm hứng cho các chính sách công, xoay quanh các chủ đề về “khí hậu”, “bất bình đẳng” và “tuổi già”. Như thế, không có gì liên quan đến sự phục hồi kinh tế và phản ứng với cuộc suy thoái kinh tế mà châu Âu đang ngụp lặn. Nhưng thay vì những suy nghĩ có tính dài hạn, trong khi, kể từ cuộc họp của nhóm G7 ở Biarritz vào mùa hè năm 2019, tổng thống nói muốn xét lại học thuyết kinh tế của mình.

Phương Pháp Quy Nạp (A. Virieux-Reymond, 1970)

PHÉP QUY NẠP
MUỐN
ĐI TỪ SỰ KIỆN ĐẾN ĐỊNH LUẬT
(1966)

Tác giả: Antoinette Virieux-Reymond^[1]
Người dịch: Nguyễn Văn Khoa

*

Sadi Carnot (1796-1832)

(...) Ta nhận thấy có hai trình tự sự kiện và một tương quan giữa hai trình tự đó, thế là ta nâng tương quan này lên thành định luật. Ví dụ, Sadi Carnot^[2] phát hiện ra rằng tất cả các động cơ đốt [nhiệt] đều có cùng một đặc trưng cơ bản: sự sản xuất ra công luôn luôn đi kèm với “sự chuyển ca-lo-ri từ một cơ thể có nhiệt độ cao sang một cơ thể khác có nhiệt độ thấp hơn”. Một sự quan sát, sau khi được thảo luận kỹ, đã dẫn tới nguyên lý thứ hai của nhiệt động lực học.

Kinh tế học có khiến người học phân biệt giới tính không?

Bottom of Form

KINH TẾ HỌC CÓ KHIẾN NGƯỜI HỌC PHÂN BIỆT GIỚI TÍNH KHÔNG?

Martin Anota^[*]

Nữ giới có tỷ lệ đại diện thấp ở mọi cấp bậc trong ngành nghề kinh tế, từ các vị trí giảng dạy và nghiên cứu ở đại học cho đến các cơ quan phụ trách chính sách kinh tế [Boring và Zignago, 2018; Lundberg và Stearns, 2019; Lundberg, 2020]. Thành phần nữ giới so với tổng số lại càng ít ở các vị trí quản lý cao nhất: tấm trần kính vẫn tồn tại dai dẳng trong ngành của chúng ta.

Tỷ lệ đại diện của nữ giới thấp trong ngành kinh tế đưa đến những hậu quả bất lợi cho ngành và rốt cuộc là cho cả cộng đồng. [Bayer và Rouse, 2016]. Thật vậy, trong nội bộ các nhà kinh tế, nữ giới và nam giới không đồng ý với nhau về nhiều vấn đề, đáng chú ý là những vấn đề liên quan đến lương tối thiểu, bảo hiểm y tế, bình đẳng về cơ hội trên thị trường lao động và ngay chính trong ngành nghề kinh tế [May và cộng sự, 2013]. Như vậy, tình trạng thiếu đa dạng trong đội ngũ các nhà kinh tế có thể giới hạn những vấn đề mà ngành có thể khảo sát và giảm bớt khả năng đáp ứng chúng một cách hiệu quả. Do đó, khi các nhà kinh tế và những công trình của họ được huy động để tham gia vào những cuộc thảo luận công khai và soạn thảo các chính sách công, tỷ lệ đại diện thấp của nữ giới trong khoa học kinh tế được thể hiện qua việc chấp thuận những chính sách thiên lệch không chỉ bất lợi cho nữ giới mà còn là yếu kém đối với toàn cộng đồng.

Frédéric Keck: “Nên điều tiết các chợ động vật ở các thành phố Trung Quốc, chứ không cấm”

FRÉDÉRIC KECK: “NÊN ĐIỀU TIẾT CÁC CHỢ ĐỘNG VẬT Ở CÁC THÀNH PHỐ TRUNG QUỐC, CHỨ KHÔNG CẤM”

Baptiste Fallevoz phỏng vấn Frédsric Keck

Hai cư dân sống ven sông gần chợ Tân Phát Địa ở Bắc Kinh, ngày 13 tháng 6 năm 2020. (Nguồn: Thaipbs)

Ngày 12 tháng 6, thành phố Bắc Kinh đã công bố việc phát hiện một ổ virus corona mới xung quanh chợ bán sĩ Tân Phát Địa (Xinfadi), một khu chợ thực phẩm khổng lồ. Khi tuyên bố “sẵn sàng chiến đấu”, chính quyền địa phương đã phong tỏa trở lại 11 quận và triển khai các phương tiện khổng lồ để truy ngược các chuỗi truyền nhiễm virus. Các nhà chức trách đảm bảo: “Tình hình đang được kiểm soát.” Nhà nhân học Frédéric Keck, chuyên gia về khủng hoảng y tế liên quan đến các bệnh động vật, đã xem xét sự cố này cũng như những thách thức về hình ảnh tượng trưng của đại dịch này đối với Trung Quốc. Ông cũng đề cập đến tầm quan trọng của các “khu chợ ẩm ướt”, đã bị bài xích rất nhiều kể từ khi bắt đầu cuộc khủng hoảng.

PHỎNG VẤN Frédéric Keck là nhà nhân chủng học và nhà sử học về triết học, là giám đốc nghiên cứu tại Trung tâm nghiên cứu khoa học quốc gia Pháp [CNRS, Centre National de la Recherche Scientifique]. Ông lãnh đạo Phòng thí nghiệm nhân học xã hội. Là chuyên gia về khủng hoảng y tế liên quan đến các bệnh động vật, ông đã thực hiện nhiều nghiên cứu ở châu Á. Cuốn sách mới nhất của ông, Les sentinelles des pandémies: chasseurs de virus et observateurs d’oiseaux aux frontières de la Chine [Những lính canh đại dịch: thợ săn virus và người trông chim ở biên giới Trung Quốc], vừa được Zones sensibles xuất bản. Frederick Keck, giám đốc Phòng thí nghiệm nhân học xã hội tại Trường khoa học xã hội cao cấp Pháp (EHESS).